دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم، مطالعات تفسیر تطبیقی 3115-7890 مقالات آماده انتشار 2026 07 08 A Comparative Study of Ayatollah Jawadi Amoli’s View and Richard Bell on the Coherence of Qurʾanic Verses بررسی تطبیقی دیدگاه آیت الله جوادی آملی و ریچارد بل درباره انسجام آیات قرآن 246832 10.22034/csq.2026.571231.1633 FA مرضیه محصص دانشگاه شهید بهشتی دانشکده الهیات و ادیان 0000-0002-2332-410X احمد هاشمی علی آبادی دانشگاه شهید بهشتی دانشکده الهیات و ادیان محبوبه غلامی ارشد رشته مدرسی مبانی نظری اسلام ، دانشکده الهیات و ادیان، دانشگاه شهید بهشتی Journal Article 2026 01 07 The issue of the internal coherence of Qurʾanic verses is one of the most debated topics in Qurʾanic studies, particularly in the works of Richard Bell, who by emphasizing the gradual revelation of the Qurʾan, variant readings, and the process of the compilation of the muṣḥaf argues against the structural and thematic coherence of the Qurʾan. Adopting a comparative approach, the present article examines and critiques Richard Bell’s view on the incoherence of Qurʾanic verses in comparison with the exegetical perspective of Ayatollah Jawadi Amoli. The research employs a descriptive–analytical method, and its data are organized through an analysis of Bell’s arguments and an exposition of Jawadi Amoli’s exegetical foundations, with particular reliance on Tafsīr al-Tasnīm. The main research question is as follows: based on Ayatollah Jawadi Amoli’s exegetical approach, what methodological and substantive critiques can be raised against Richard Bell’s theory of the fragmentation of Qurʾanic verses, and how can the coherence of the Qurʾan be explained? The findings indicate that Jawadi Amoli, by distinguishing between lexical, semantic, and structural levels of coherence, regards the Qurʾan as an integrated, purposeful text endowed with an intrinsic order, in which linguistic links, conceptual correspondences, contextual coherence, and the unity of purpose within each sūrah play a fundamental role in establishing coherence. From this perspective, the gradual revelation of the Qurʾan is not only compatible with its coherence but is itself considered a manifestation of divine inimitability. The comparative conclusion of the study suggests that Bell’s theory of Qurʾanic fragmentation stems less from rigorous textual analysis than from a neglect of the Islamic exegetical tradition and the linguistic foundations of the Qurʾan. مسئله انسجام درونی آیات قرآن از جمله مباحث مناقشه‌برانگیز در مطالعات قرآنی است که به‌ویژه در آثار ریچارد بل، با تأکید بر نزول تدریجی قرآن، اختلاف قرائات و شیوه تدوین مصحف، به نفی انسجام ساختاری و محتوایی قرآن انجامیده است. مقاله حاضر با رویکردی تطبیقی، به بررسی و نقد دیدگاه ریچارد بل درباره عدم انسجام آیات قرآن در مقایسه با دیدگاه تفسیری آیت‌الله جوادی آملی می‌پردازد. روش پژوهش، توصیفی ـ تحلیلی است و داده‌ها بر اساس تحلیل آرای بل و تبیین مبانی تفسیری آیت‌الله جوادی آملی، به‌ویژه با اتکا به تفسیر تسنیم، سامان یافته‌اند. پرسش اصلی پژوهش آن است که بر پایه دیدگاه تفسیری آیت‌الله جوادی آملی، چه نقدهای روشی و محتوایی بر نظریه ریچارد بل درباره گسستگی آیات قرآن وارد است و انسجام قرآن چگونه قابل تبیین است؟ یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که جوادی آملی با تفکیک سطوح انسجام لفظی، معنایی و ساختاری، قرآن را متنی یکپارچه، هدفمند و دارای نظم درونی می‌داند که در آن پیوندهای زبانی، تناسب‌های مفهومی، سیاق آیات و وحدت غرض سوره‌ها، نقش بنیادین در ایجاد انسجام ایفا می‌کنند. از این منظر، نزول تدریجی قرآن نه‌تنها با انسجام آن ناسازگار نیست، بلکه خود جلوه‌ای از اعجاز الهی به شمار می‌رود. نتیجه تطبیقی پژوهش حاکی از آن است که نظریه گسستگی قرآن در اندیشه بل، بیش از آنکه مبتنی بر تحلیل دقیق متنی باشد، ناشی از غفلت از سنت تفسیری اسلامی و مبانی زبان‌شناختی قرآن است.